Kategoriler: Gemi Ders Notları

LNG Yakıtlı Gemiler

LNG Yakıtlı gemiler yani yakıtı LNG olan gemiler son zamanlarda bir çok açıdan lider konumuna geçmek üzere. Gerek çevresel etkenler, gerekse ekonomik etkenlerden olsun, gemi işletmecilerinin LNG yakıtı kullanan gemilere doğru bir dönüşüm içerisinde olduklarını görmekteyiz. Burada da bunun nedenlerini, LNG Yakıtlı gemi nedir, maliyeti nedir ve LNG yakıtlı gemilerin çevreye etkileri konularını içeren bir yazı hazırlamak istedim. Umarım yararı olur.

LNG Yakıtlı Gemiler Nelerdir?

Bildiğiniz gibi gemileri çok farklı şekilde sınıflandırmamız mümkündür. Örneğin geminin taşıdığı yüke göre gemi tiplerine, sitemizde bulunan Gemi Türleri ve Kullanım Amaçları konulu yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Benim size bu konu altında anlatmaya çalışacağım sınıflandırma türü ise, gemilerin tahrik yönlerine göre olan gemi türleridir. Kullanılan sevk sistemlerine göre gemi tipleri;

  • İçten yanmalı motorlar,
  • Buhar türbinleri,
  • Nükleer gemiler

olarak sınıflandırılabilir. Benim size burada anlatmaya çalışacağım LNG Yakıtlı Gemiler konusu içten yanmalı makineler başlığı altında incelenecektir. Çünkü bu tip makineler, dışarıdan gelen bir yakıtın, silindir ortamında yanması ile elde edilecek olan enerjinin işe çevrilmesi ilkesine dayalı olarak çalışmaktadır. İsminden de anlaşılabileceği üzere, yakıt olarak LNG (Liquified Natural Gas) yani Sıvılaştırılmış Doğal Gaz kullanmaktadır.

LNG Yakıtlı Gemilerin Özellikleri

Yakıt olarak LNG kullanan gemilerin özelliklerini 3 farklı ana kategoride incelemek faydalı olacaktır. Bunlar aşağıdaki gibi sınıflandırılabilir.

  • Çevresel Özellikleri,
  • Ekonomik Özellikleri,
  • Emniyet Açısından Özellikleri

LNG Yakıtlı Gemilerin Çevresel Etkileri

LNG yakıtlı gemilerin kullanmış oldukları yakıtın iç kalorifik ve kimyasal birleşiminden dolayı, emisyon konusunda konvansiyonel olarak nitelendirdiğimiz dizel motorlu gemilere göre çok daha avantajlı oldukları söylenebilir. En büyük etkilerini SOx, CO2, PM emisyonlarındaki düşüşten görebiliriz. Bu makinelerde belirlenen şey NOx salınımı neredeyse yok denecek kadardır.

Bakın, bu yakıtla çalışan gemilerde aşağıdaki gözlemler yapılmıştır.

  • Dizel motorlu makinelere göre SOx ve PM salınımları %90 oranında azaltılmıştır,
  • CO2 salınımında %25’lere varan düşüşler gözlenmiştir

LNG Yakıtlı Gemilerin Ekonomik Etkileri

LNG yakıtı, bir çok açıdan dizel yakıtlarına göre çok hafif bir yakıttır. Her ne kadar güç olarak dizel yakıtları kadar iç kalori içermese bile, içerisinde karbon ve sülfür oranı bakımından işletmecilere bir takım avantajlar sağlamaktadır. Bununla beraber, yakıtın depolanması, belirli bir değerde tutulması gibi etkenleri de göz önüne alacak olursak, dezavantajlı olduğu durumlar da söz konusu olmaktadır. İsterseniz bunları ayrı ayrı inceleyelim;

LNG Yakıtının Avantajları

  • LNG yakıtlı motorlarla çalışan makinelerde yağlama yağı kirlenme oranı çok düşüktür. Bu nedenle yüksek maliyet tutan yağlama yağı değişimi, analizi giderleri çok daha düşük olacaktır.
  • Yağlama yağının sürekli olarak temizlenmesi gerekmediğinden dolayı, bunları temizlemek için özel filtrasyon seçeneklerine hem maliyet hem de hacim ayrılmasına gerek bulunmamaktadır
  • Yakıtın aşındırıcı ve yıpratıcı özelliğinin daha az olmasından kaynaklı olarak Planlı Bakım frekansları daha uzun olacak, uzun süreçte maliyeti daha düşük olacaktır.
  • Geleceğe dönük kesin bir tahmin olmasa bile, beklentiler LNG yakıtının, diğer yakıt türlerine göre çok daha ucuz olacağı yönündedir.

LNG Yakıtının Dezavantajları

  • LNG tank üretim malzemesi kayrojenik ürün taşımaya uygun malzemeden imal edileceğinden dolayı normal bir tank maliyetinden çok daha fazla tutacaktır.
  • LNG yakıtlı gemilerin malzemeleri de LNG yakıta uygun olarak imal edilmesi gereken özel parçalardır. Her ne kadar az bakım gerektirecek olsa da yedek parça maliyetleri çok yüksek olacaktır.
  • LNG yakıtlı gemilerde, diğer gemilerde olmayan bazı ekipman ve sistemler bulunur. Bunun için makine personelinin özel eğitimli olması gerekmektedir.
  • LNG tanklarının belirli kurallara göre belirli şekilde yerleştirilmesi gerektiğinden dolayı, çok fazla hacim kaybı yaşanabilmektedir.
  • Bir MGO tankı ile kıyaslandığında, aynı enerjiyi depolamak için LNG tankının hacimsel olarak 3-4 kat daha büyük olması gerekmektedir.

LNG Yakıtlı Gemilerin Emniyet Etkileri

Taşınan ve kullanılan yük bizim kullanmaya alışkın olmadığımız bir yük olduğundan dolayı, bazı farklı emniyet etkileri ortaya çıkmaktadır. Bunlar aşağıda listelenmiştir;

  • Hızlı faz geçişi,
  • Kayrojenik yanıklar ve kayrojenik hasarlar,
  • Boğulma

Burada kayrojenik kelimesi -160 derece altında ve basınç altında sıvı forma geçen likitler için kullanılmaktadır. Atmosfer basıncına geldiği zaman bu ürünler aniden gaz formuna geçmektedir ve ortamın ısısını üzerlerine almaktadır. Bu esnada aşırı bir soğuma ve donmalar meydana gelir. Aynı zamanda ortamı boğarak çevrede olan canlıların da zarar görmelerine neden olabilir.

LNG Yakıtlı Gemilerin Maliyetleri

LNG yakıtlı gemiler her ne kadar çevreye emisyon açısından faydalı olsalar bile belli başlı etkenlerden dolayı konvansiyonel makineli gemilere göre daha masraflı olabiliyorlar. Gerek ilk kurulum maliyetleri açısından olsun, gerekse yedek parça maliyetleri açısından olsun diğer gemilere göre çok fazla olumsuz tarafları bulunmaktadır.

Bunun yanında bu tip gemilerin en büyük gideri olan LNG Yakıt Maliyetleri incelenecek olursa, piyasadaki en ucuz yakıtlardan birisi olduğu kolaylıkla görülebilmektedir. Bununla beraber içerisindeki kirleticilerin de az olmasından dolayı planlı bakım maliyetlerinde düşüş göstermesi de en büyük avantajlarından birisi durumuna geliyor. Hatta emisyon konusunda destek veren ülkelerin başında gelen Norveç gibi yerlerde, devletler, LNG yakıtlı gemiler konusunda işletmecileri cesaretlendirerek ek teşvikler ve vergi avantajları da sağlamaktadırlar.

LNG yakıtlı gemilerin avantaj ve dezavantajlarınıı aşağıdaki şekilde listelemek gerekirse;

LNG Yakıtlı Gemilerin Maliyet Avantajları

  • Bu tip gemilerin kullandıkları yakıt itibarı ile gemi malzemesini daha az aşındıracağı bilindiğinden dolayı parça değişimleri ve planlı bakım maliyetleri daha az olacaktır.
  • LNG yakıtı, diğer yakıt tiplerine göre daha ucuz bir yakıt olduğundan dolayı, işletme süreci ne kadar fazla olursa kazanç da o oranda artış gösterecektir.
  • Norveç gibi bazı ülkeler, LNG Yakıtlı gemileri kullanan işletmecilere hem ilk kurulum maliyeti olarak toplu para ödemesi yapmakta, hem de yakıt ve emisyon yönünden büyük vergi avantajları sağlamaktadırlar.

LNG Yakıtlı Gemilerin Maliyet Dezavantajları

  • LNG yakıtlı ana makinelerin bakım aralıkları uzun olmasına rağmen yedek parçaları şu an için çok pahalıdır.
  • Kayrojenik sıcaklık etkilerinin sürekli olarak takip altında tutulması gerekmektedir.
  • Yakıtın depolaması konusunda özel tanklar ve hacimsel sıkıntıları bulunmaktadır.
  • Belirli bölgelerde kurallara uygun olarak satılan çok daha düşük ücretli yakıt ikmali yapılma durumları vardır.
  • İlk yatırım maliyetleri çok daha fazladır. Konvansiyonel bir ana makine yerine LNG yakıtlı bir ana makine alınmak istenirse maliyet %100 oranında fazlalaşmaktadır.
  • Sistemin kurulacağı gemideki personelin özel bir eğitim ve sertifikasyona sahip olması gerekmektedir.
  • LNG yakıtın özellikle Dual-Fuel tipi çift yakıtlı gemilerde kullanılabilmesi için Gas Valve Unit (GVU) isminde özel bir takım ekipman ve ünitelere ihtiyacı bulunmaktadır. Bu da hem hacimsel olarak hem de maliyet olarak ek masraflar getirmektedir.
  • LNG yakıtının depolama standartının sağlanabilmesi için sürekli olarak belirli bir basınç altında ve belirli bir sıcaklıkta sabit tutulması gerekmektedir. Bunun sağlanması için de ek pompa ve heat exchangerlardan faydalanmak ve dolayısı ile verim ve enerji sarfiyatına neden olunmaktadır.

Sizlere bu yazımda LNG yakıtlı gemiler ile ilgili genel anlamda özellikleri, etkileri ve tam olarak ne oldukları ile ilgili bilgiler vermeye çalıştım. Bundan sonra da bu konuda yaptığım bazı araştırma neticelerini sizlerle burada paylaşacağımı bilmenizi isterim. Sizlerin de bu konuda merak ettikleriniz veya yazmamı istediğiniz konular olursa, yazının altındaki yorum kısmından bana ulaşabileceğinizi bildirmek isterim.

Bu yazının güncellendiği tarih Nisan 26, 2020 20:57